Όταν τα «χαρτιά» βγάζουν λαγούς

Σχεδόν καθημερινά τα τελευταία μερικά χρόνια υποβάλλομαι σε ένα βασανιστικό διάλογο με άτομα που είναι τα ζωντανά παραδείγματα του πόσο πάσχει η κυνοφιλία στον τόπο μας. Ο διάλογος έχει ως εξής. (παραλείπω την έντονη προφορά για να διαβάζεται το κείμενο)-

• - Ρε φίλε γεια σου.
• - Γεια.
• - Έχεις σκυλάκια μπρακ?
• - Ναι, έχω μπλα μπλα μπλα.... πρωταθλητές... μπλα μπλα μπλα.... Hage Haus..... μπλα μπλα μπλα.... Trialer.... κλπ
• - Ααααα!!! Και, πες μου κάτι, τα σκυλάκια αυτά έχουν και ‘χαρτιά'??!?!?!!?
• - Κχμ... Εεε, ναι έχουν.
• - Αααα! Οκ. Και ποσα είναι?
• - Τόσα....
• - Α! Εεεεεε.... Πες μου έχεις και χωρίς χαρτιά??? Εγώ είναι για το κυνήγι που το θέλω μόνο.
• - @&#*^^!$ (εσωτερικώς διάλογος με το εαυτό μου).

Είναι λάθος να θεωρούμαι ‘τα χαρτιά' σαν μια αχρείαστη πολυτέλεια και πρέπει να πάψουμε επιτέλους να τα μεταχειριζόμαστε σαν αξεσουάρ του σκύλου. Δεν είναι τα χαρτιά ένα ακριβό κολάρο που ένα σκυλί μπορεί και να κυνηγήσει και χωρίς αυτό.

Αλλά ούτε τα χαρτιά είναι η πιστοποίηση ότι ο σκύλος απλά και μόνο επειδή είναι καθαρόαιμος θα είναι καλός στο κυνήγι. Η ύπαρξη και μόνο των χαρτιών είναι απλά η απόδειξη ότι το σκυλί που αγοράζουμε προέρχεται από γονείς και γενικά προγόνους καθαρόαιμους. Το να αρκούμαστε απλά σε αυτό είναι παντελώς λανθασμένο και τολμώ να πω παρακινδυνευμένο. Δεν θα μπω σε βαθιά νερά να αναλύσω γονιδιακούς τύπους και πιθανότητες που στατιστικά υποδεικνύουν πολλές μελέτες ότι μεταφέρονται γονίδια και χαρακτηριστικά από πόσες γενιές κλπ. Σε αυτό το άρθρο θα προσπαθήσω να επεξηγήσω τα τελείως βασικά ώστε να είναι και κατανοητά από όσους τα διαβάζουν.

Αν ανατρέξετε σε παλαιότερο άρθρο μου θα δείτε πως και με ποιες διασταυρώσεις προέκυψε και εξελίχθηκε η φυλή των κούρτσχαρ όπως την ξέρουμε εμείς σήμερα. Τα χαρτιά πέραν του να πιστοποιούν την καθαρόαιμα ενός σκυλιού, μας βοηθούν να προβλέψουμε το πως θα εξελιχθεί στο μέλλον (τουλάχιστο με κάποια στατιστική ασφάλεια) το κουτάβι που αγοράζουμε. Δηλαδή εάν στα χαρτιά ενός σκυλιού βλέπουμε να έχει προγόνους που δεν πέτυχαν καμία διάκριση τότε οι πιθανότητες αυτού του σκυλιού να εξελιχθεί σε μια μετριότητα (στην καλύτερη κατάσταση και επιεικώς χαρακτηριζόμενο) είναι μεγάλες. Εάν βλέπουμε επανειλημμένος στα χαρτιά προγόνους του υποψηφίου σκυλιού να έχουν διακρίσεις σε αγώνες (είτε κυνηγετικούς είτε μορφολογίας) τότε οι πιθανότητες να έχετε μπροστά σας ένα σκυλί που θα πετύχει στον σκοπό που το θέλετε αυξάνονται κατακόρυφα. Για να απλουστεύσω τα πράγματα, απλά φανταστείτε ένα κουτάβι σαν τις πρώτες ύλες για το κτίσιμο ενός σπιτιού. Αν αυτές οι πρώτες ύλες είναι καλής μάρκας, γνωστής προέλευσης και καλής ποιότητας τότε το σπίτι που θα κτίσουμε θα είναι στέρεο, όμορφο, ανθεκτικό και απροβληματιστο. Εάν είναι φτηνά υλικά, που τα αγοράσαμε από τον πρώτο τυχόντα, χαμηλής ποιότητας και άγνωστου προέλευσης τότε... σύντομα θα αρχίσουν οι ρωγμές στους τοίχους, θα μπάζει υγρασία, θα στάζει η οροφή κλπ και με τον πρώτο σεισμό θα μας έρθει στο κεφάλι. Στην καλύτερη δε περίπτωση θα πρέπει για να το επιδιορθώσουμε να πληρώσουμε δεκαπλάσια αντί του αν το κτίζαμε από την αρχή με καλής ποιότητας υλικά. Το ίδιο ισχύει και με τα σκυλιά. Όσα ‘γλιτώνουμε' όταν αγοράζουμε ένα κουτάβι με μόνο γνώμονα την χαμηλή τιμή και χωρίς να λαμβάνουμε υπόψη την ποιότητα του σκυλιού δίνουμε μετά τα πολλαπλάσια για να διορθώσουμε τα λάθη που παρουσιάζει (ανεπιτυχώς τις πλείστες φορές γιατί απλά έτσι είναι σχεδιασμένα τα ‘γονίδια' του)

Σε όλες τις χώρες του κόσμου (πλην της Κύπρου δυστυχώς- ίσως και του Αφγανιστάν) η επιλογή ενός κουταβιού στηρίζεται σχεδόν κατ' αποκλειστικότητα στα χαρτιά. Και δεν μιλώ απλά στην ύπαρξη τους αλλά στο περιεχόμενο τους. Μερικά pedigree (χαρτιά) πανε πίσω μέχρι και 100 χρόνια. Στα ‘καλά' από αυτά τα χαρτιά βλέπουμε να υπάρχουν γονείς, παππούδες - γιαγιάδες και προπάπποι πρωταθλητές εργασίας και μορφολογίας. Βλέπουμε κωδικούς όπως CACT, CACIT, CH.T., KS, IKP κλπ και διερωτόμαστε τι σημαίνουν. Ακόμα χειρότερα δεν μπαίνουμε στον κόπο καν να διερωτηθούμε και απλά αρκούμαστε στην απάντηση ότι τα κουτάβια έχουν χαρτιά. ΜΕΓΑΛΟ ΛΑΘΟΣ. Η ουσία ή αν θέλετε η άξια των χαρτιών είναι αυτοί οι ‘κωδικοί' γιατί εκεί φαίνεται το κατά πόσο το σκυλί που αγοράζουμε έχει στο ‘αίμα' του τα στοιχεία που θα το αναδείξουν κάποια μέρα σε αυτό που ζητούμαι. Είναι γεγονός αποδεδειγμένο πλέον ότι, όπως μεταδίδονται και κληρονομούνται τα εξωτερικά χαρακτηριστικά με τον ίδιο ακριβώς τρόπο μεταδίδονται και οι υπόλοιπες ικανότητες όπως στην προκειμένη περίπτωση κληροδοτείται από την κάθε γενιά η κυνηγετική ικανότητα στα σκυλιά μας και κατ' επέκταση γι' αυτό δεν βλέπουμε Λυκόσκυλα ή Ροτβάιλερ να φερμάρουν λαγούς ή Μπιγκλ να επαναφέρουν από το νερό πάπιες.

Τώρα σε όσους νομίζουν πως στην Κύπρο ανακαλύψαμε τον τροχό και κάνουν κάποιες εξωπραγματικές διασταυρώσεις με σκυλιά πχ. Σεγκουτσι  με Αγγλικό πόιντερ και μετά με Μπιγκλ και Λαμπραντόρ ‘ρίχνοντας' και λίγο αίμα μπρακ για επιδόρπιο, ένα θέλω να τους πω. Ο τροχός ανακαλύφθηκε ήδη και λυπάμαι που το λεω αλλά δεν είναι τρίγωνος όπως τον σχεδιάσανε αυτοί. Και αν πολλοί αξιώνουν πως τα ημίαιμα σκυλιά τους αποδίδουν τέλεια, ας δούμε πόσες άλλες εκατοντάδες ημίαιμα γεννιούνται κάθε χρόνο που δεν ΄βγαίνουν' όπως φαντάστηκαν οι ‘εμπειρογνώμονες - διασταυρωτές' και τελικά είτε εκτελούνται δια τουφεκισμού πάνω στο βουνό την πρώτη Κυριακή του κυνηγιού, η εγκαταλείπονται απάνθρωπα σε ερημικές τοποθεσίες για να καταλήγουν στην συνεχεία σαν λεκέδες στην άσφαλτο και μένουν εκεί για αρκετές ημέρες ως απόδειξη της αποτυχημένης προσπάθειας (εγκληματική θα την χαρακτήριζα) κάποιων που επιχείρησαν να ανακαλύψουν ξανά τον τροχό.  

Η σωστή επιλογή των γεννητόρων αποτελεί την μεγαλύτεροι αρχή στην εκτροφή σκυλιών και η σπουδαιότερη προϋπόθεση στην επιλογή ενός κουταβιού πρέπει να είναι το περιεχόμενο των χαρτιών τους. Όπως απάντησε και ένας από τους σπουδαιότερους εκτροφείς και εκπαιδευτές κυνηγετικών σκυλιών στο κόσμο όταν ερωτήθηκε ‘με πια κριτήρια διαλέγει τα κουτάβια' αυτός απάντησε. ‘Εγώ αξιολογώ τους γονείς και τους προγόνους μιας γέννας. Αν αυτοί (οι πρόγονοι) είναι αυτό που ψάχνω τότε κλείνω τα μάτια και πιάνω ένα κουτάβι από την γέννα στην τύχη'.

Κλείνοντας αυτό το κείμενο απλά ενισχύω τα επιχειρήματα μου με την λαϊκή ρήση ‘Το μήλο κάτω από την μηλιά θα πέσει'. Να το έχετε αυτό πάντοτε κατά νου όταν επιλέγεται κουτάβι και να αφιερώνεται όσο χρόνο και αν χρειαστεί για να μελετήσετε τους γονείς και πάνω από όλα τα χαρτιά.